Doelgroep en toelatingscriteria

De cursus is bedoeld voor academisch geschoolde professionals die werkzaam zijn in de Forensische psychiatrie, Verslavingszorg of GGZ die patiënten behandelen met dubbele- of triple-diagnoseproblematiek: persoonlijkheidsproblematiek, verslaving en criminaliteit/agressie.

Tot de cursus worden toegelaten cursisten die beschikken over een voltooide universitaire masteropleiding (voorheen doctoraal) psychologie, pedagogische wetenschappen, gezondheidswetenschappen of geneeskunde en die voldoen aan één van de volgende kwalificaties:

1. BIG-registratie als gezondheidszorg-psycholoog, orthopedagoog-generalist, psychotherapeut, klinisch psycholoog of psychiater, dan wel in opleiding zijnde daartoe;
2. gewoon lidmaatschap van een specialistische psychotherapievereniging, dan wel in opleiding zijnde daartoe;
3. postmaster orthopedagoog SKJ kinder- en jeugdpsycholoog NIP/SKJ, dan wel in opleiding zijnde daartoe;
4. gewoon lidmaatschap van een Vlaamse psychotherapievereniging waarvan het gewoon lidmaatschap automatisch recht geeft op het gewoon lidmaatschap van een specialistische psychotherapievereniging, dan wel in opleiding zijnde daarvoor.

Er wordt van uitgegaan dat deelnemers het niveau hebben van aspirant gedragstherapeut VGCt. Deelnemers met een BIG-registratie die een basiscursus VGCt (100 uur) hebben gevolgd óf Cognitief gedragstherapeut VGCt i.o. zijn, voldoen aan deze voorwaarde. De overige deelnemers dienen contact op te nemen met Truus Kersten. Zij krijgen de opdracht om vóór de cursus gedragstherapeutische literatuur te lezen over: het gedragstherapeutisch proces, klassieke en operante conditionering, FA, BA, holistische theorie. (Pagina’s uit ‘Inleiding in de gedragstherapie’, Hermans, Raes, Orlemans, 2018; en ‘Geïntegreerde cognitieve gedragstherapie’, Korrelboom, ten Broeke en van Dijk, 2025)

 Ontwikkeling, inhoud en beoordeling van de cursus

Schematherapie is effectief gebleken bij de behandeling van de borderline persoonlijkheidsstoornis en cluster C-persoonlijkheidsstoornissen. Tevens is onderzoek verricht in TBS-klinieken naar het effect van schematherapie bij forensische patiënten met cluster B-persoonlijkheidsproblematiek: de antisociale, narcistische en borderline persoonlijkheidsstoornis. Patiënten die hoog scoren op de PCL-R (Psychopathie Checklist revised) maakten deel uit van dit onderzoek. De resultaten van het onderzoek zijn positief: schematherapie blijkt mogelijkheden te bieden voor deze populatie patiënten en ook voor psychopaten (Bernstein e.a., 2021). Ook de verslavingszorg heeft te maken met patiënten met dubbele- of triple diagnose problematiek; er is vaak sprake van persoonlijkheidsproblematiek in combinatie met verslaving, en in toenemende mate ook met patiënten met een juridisch kader. In de verslavingszorg is inmiddels ook onderzoek gedaan, onder meer naar schemamodi bij verslaafden (Boog e.a., 2018).

De basis van deze cursus ligt in drie tweedaagse workshops die David Bernstein in de periode 2007-2009 heeft ontwikkeld voor de Forensische Psychiatrie. In 2010 heeft Truus Kersten deze workshops aangepast en uitgebreid naar een achtdaagse cursus Schematherapie gericht op de behandeling van forensische en verslaafde patiënten in de (forensische) psychiatrie, verslavingszorg en GGZ. Sindsdien heeft zij het draaiboek verder doorontwikkeld, binnen de kaders van de Accreditatiereglementen van de Vereniging voor Schematherapie (VSt), de Vereniging voor Gedrags- en Cognitieve Therapieën (VGCt) en enkele andere verenigingen. De cursus is eerder geaccrediteerd door de VSt als basis- en vervolgcursus en door de VGCt als vervolgcursus (van 50 uur en 150 werkuren).

De cursus richt zich op schematherapie bij persoonlijkheidsstoornissen, agressie en verslaving, waarbij het gedragstherapeutisch proces de rode draad vormt. De handboeken van Young (ST) en Sprey (CGt) vormen daarbij de basis. Er wordt veel praktisch geoefend met casuïstiek, met de verschillende technieken op het gebied van diagnostiek en behandeling. Werkvormen zijn presentaties, live-demonstraties, video’s bekijken, rollenspelen en schriftelijke opdrachten. Er wordt veel in subgroepen geoefend waarbij de docenten gerichte feedback geven.

De nadruk van deze cursus ligt op het werken met schemamodi, limited reparenting en de experiëntiële technieken, omdat deze het meest effectief blijken te zijn bij de doelgroep. Daarnaast wordt aandacht besteed aan verdieping van cognitieve- en gedragstechnieken bij persoonlijkheidsstoornissen op het niveau van Vervolgcursus VGCt. Het gebruik van een juridisch kader als operant principe wordt ook belicht. Tot slot komen de schema’s van de therapeut en hoe die te hanteren in de therapeutische relatie aan de orde. Hier worden interactie-analyses (FA’s) van gemaakt.

Cursisten beoordelen onze cursus met een 8,9 gemiddeld!

Accreditatie

Deze cursus is eerder geaccrediteerd door de VSt (als basis- en vervolgcursus, 50 punten), VGCt (als vervolgcursus, 50 punten, 150 werkuren), FGzPt (48 punten), NVvP (40 punten) en NIP K&J, NVO orthopedagoog (52 punten).

Overzicht geplande cursussen en inschrijving

Cursus 32, juni tot december 2026, Beuningen (op donderdag en vrijdag)

Cursus 33, januari tot mei 2027, Utrecht (op donderdag en vrijdag)

Cursus 34, juni tot december 2027, Beuningen (op donderdag en vrijdag)

Contactpersonen

Sophie Mulder – inschrijvingen@akkerdistel.nl  –  voor vragen over organisatie en aanmelding

Truus Kersten – info@akkerdistel.nl  – 06-21463507 – voor vragen over de inhoud